Quản trị địa phương kiến tạo phát triển và kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp - từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng

Đồng chủ trì Hội thảo có PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến, Giám đốc Học viện Hành chính và Quản trị công và TS. Võ Công Chánh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng Ban Nội chính Thành ủy Đà Nẵng.

Tham dự tại điểm cầu chính của Hội thảo với hơn 70 đại biểu là các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý; đại diện lãnh đạo Vụ Địa phương II, Ban Nội chính Trung ương; Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố; Ủy ban Kiểm tra Thành ủy, Ban Tổ chức Thành ủy, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy; Trường Chính trị thành phố; Công an thành phố, Viện Kiểm sát nhân dân thành phố, Tòa án nhân dân thành phố, Thanh tra thành phố; lãnh đạo các sở Nội vụ, Khoa học và Công nghệ, Tài chính, Tư pháp; lãnh đạo Phân hiệu Học viện Hành chính và Quản trị công tại thành phố Đà Nẵng; đại diện lãnh đạo các xã, phường trên địa bàn thành phố cùng các tác giả có bài viết gửi Hội thảo.

Hội thảo là diễn đàn khoa học nhằm trao đổi, thảo luận những vấn đề lý luận và thực tiễn về quản trị địa phương trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời chia sẻ kinh nghiệm, đề xuất giải pháp tăng cường kiểm soát quyền lực, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước gắn với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Phát biểu khai mạc và đề dẫn Hội thảo, TS. Võ Công Chánh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng Ban Nội chính Thành ủy Đà Nẵng cho biết, Hội thảo được tổ chức nhằm góp phần nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn và cung cấp các luận cứ khoa học phục vụ hoàn thiện mô hình tổ chức, hoạt động của chính quyền địa phương trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Đồng chí nhấn mạnh, Đại hội XIV của Đảng đã xác định mục tiêu xây dựng nền quản trị quốc gia hiện đại, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; tiếp tục hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam và xây dựng nền hành chính phục vụ Nhân dân. Trong bối cảnh Trung ương sơ kết việc vận hành mô hình tổ chức của hệ thống chính trị và đặt ra nhiều vấn đề mới đối với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu đổi mới không chỉ là sự điều chỉnh tổ chức bộ máy mà còn là sự chuyển đổi căn bản về tư duy quản trị, hướng tới chính quyền kiến tạo phát triển, chủ động huy động nguồn lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao chất lượng dịch vụ công.

Bên cạnh đó, đồng chí cho rằng phân cấp, phân quyền càng mạnh thì yêu cầu kiểm soát quyền lực càng chặt chẽ. Việc xây dựng cơ chế phòng ngừa hiệu quả, tăng cường công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình và kiểm tra, giám sát là điều kiện tiên quyết để bảo đảm sự phát triển bền vững của mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Thực tiễn thời gian qua cho thấy công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực đã đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân.

Đối với thành phố Đà Nẵng, đồng chí khẳng định đây là địa phương đi đầu trong đổi mới phương thức điều hành, xây dựng chính quyền số, phát triển đô thị thông minh và tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính; đồng thời cũng đang tích cực triển khai các chủ trương mới về tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Thứ nhất, làm rõ những vấn đề lý luận và yêu cầu thực tiễn của quản trị địa phương kiến tạo phát triển trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Thứ hai, phân tích cơ sở lý luận, thực tiễn và các cơ chế kiểm soát quyền lực thông qua pháp luật, giám sát, chuyển đổi số, công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình.

Thứ ba, đánh giá nguy cơ, thách thức và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Thứ tư, tập trung đánh giá thực tiễn quản trị địa phương tại thành phố Đà Nẵng, những kết quả đạt được, khó khăn, hạn chế và các vấn đề đặt ra trong quá trình triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Thứ năm, nghiên cứu kinh nghiệm trong nước, quốc tế và đề xuất các khuyến nghị chính sách nhằm hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực quản trị địa phương, tăng cường kiểm soát quyền lực và xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, liêm chính, hiện đại, phục vụ phát triển.

Tại Phiên tham luận, các đại biểu đã trình bày nhiều nội dung chuyên sâu, gồm:

(1) Xây dựng nền hành chính phục vụ, chuyên nghiệp, minh bạch gắn với phòng ngừa tham nhũng, tiêu cực, do ông Trần Trung Sơn, Phó Giám đốc Sở Nội vụ thành phố Đà Nẵng trình bày.

(2) Động lực làm việc của công chức cấp xã trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp ở thành phố Đà Nẵng, do TS. Lê Thị Tố Nga, Phân hiệu Học viện Hành chính và Quản trị công tại thành phố Đà Nẵng trình bày.

(3) Ứng dụng công nghệ số trong kiểm soát quyền lực, giám sát hoạt động công vụ và phòng, chống tham nhũng, do bà Lê Thủy Trinh, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đà Nẵng trình bày.

(4) Minh bạch quản lý tài chính, đầu tư công cấp xã nhằm phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, do ông Nguyễn Hùng Anh, Chủ tịch UBND xã Tiên Phước, thành phố Đà Nẵng trình bày.

(5) Năng lực thích ứng của cán bộ, công chức đáp ứng yêu cầu của quản trị phát triển, do TS. Trương Quốc Việt, Phó Trưởng Khoa Hành chính học, Học viện Hành chính và Quản trị công trình bày.

Các tham luận đã tiếp cận vấn đề từ nhiều góc độ, từ cải cách hành chính, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, ứng dụng công nghệ số đến minh bạch tài chính công và kiểm soát quyền lực; qua đó góp phần làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của quản trị địa phương kiến tạo phát triển, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương hai cấp, tăng cường phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, liêm chính, hiện đại, phục vụ Nhân dân.

Phiên thảo luận thu hút sự tham gia của đại diện Vụ Địa phương II, Ban Nội chính Trung ương; Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng; các cơ quan tham mưu của Thành ủy; các sở, ngành; các cơ quan tư pháp; đại diện lãnh đạo một số xã, phường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng cùng đông đảo các nhà khoa học, chuyên gia và đại biểu có bài viết gửi Hội thảo. Nhiều ý kiến trao đổi đã tập trung phân tích những yêu cầu đặt ra đối với quản trị địa phương, công tác kiểm soát quyền lực, xây dựng nền hành chính minh bạch, hiện đại và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức trong giai đoạn hiện nay.

Phát biểu kết luận Hội thảo, PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến, Giám đốc Học viện Hành chính và Quản trị công đánh giá cao sự phối hợp chặt chẽ giữa Học viện Hành chính và Quản trị công và Ban Nội chính Thành ủy Đà Nẵng trong công tác tổ chức; đồng thời ghi nhận, biểu dương tinh thần trách nhiệm, sự tâm huyết của các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý và các đại biểu tham dự Hội thảo. PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến cho biết, Ban Tổ chức đã nhận được hơn 70 bài viết tham luận cùng nhiều ý kiến trao đổi có giá trị khoa học và thực tiễn, bám sát chủ đề Hội thảo, phản ánh khá toàn diện những vấn đề đặt ra trong quá trình xây dựng và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng. Nhiều tham luận đã kết hợp chặt chẽ giữa nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn, đề xuất các luận cứ, giải pháp thiết thực phục vụ việc hoàn thiện mô hình quản trị địa phương trong giai đoạn mới.

Theo PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến, xây dựng mô hình quản trị địa phương kiến tạo phát triển là yêu cầu tất yếu trong tiến trình đổi mới quản trị quốc gia và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, thực tiễn cho thấy những chuyển biến tích cực trong tư duy và nhận thức của đội ngũ cán bộ, công chức. Từ tư duy thực thi công vụ theo quy trình hành chính truyền thống, cán bộ, công chức đã chuyển sang tư duy chủ động, linh hoạt và lấy kết quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả hoạt động. Trong bối cảnh phạm vi công việc mở rộng và yêu cầu phối hợp liên thông giữa các lĩnh vực ngày càng cao, đội ngũ cán bộ, công chức đã từng bước thích ứng với phương thức làm việc đa nhiệm, nâng cao tinh thần trách nhiệm, chủ động giải quyết công việc ngay từ cơ sở, hạn chế tình trạng đùn đẩy, né tránh trách nhiệm. Những chuyển biến này góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị địa phương, củng cố niềm tin của người dân đối với chính quyền, tạo nền tảng quan trọng để xây dựng mô hình chính quyền địa phương hiện đại, kiến tạo phát triển và liêm chính. Giám đốc Học viện Hành chính và Quản trị công nhấn mạnh, phân cấp, phân quyền phải luôn gắn với kiểm soát quyền lực nhằm bảo đảm quyền lực được thực thi đúng pháp luật, công khai, minh bạch, có trách nhiệm giải trình và vì lợi ích chung; đồng thời công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực cần được triển khai đồng bộ, chú trọng phòng ngừa từ sớm, từ xa, phát huy hiệu quả của chuyển đổi số, công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình trong hoạt động công vụ.

PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến khẳng định, các kết quả nghiên cứu, tham luận và khuyến nghị chính sách được trao đổi tại Hội thảo sẽ là nguồn tư liệu quan trọng phục vụ công tác nghiên cứu khoa học, đào tạo, bồi dưỡng và tham mưu hoàn thiện cơ chế, chính sách, góp phần nâng cao chất lượng quản trị địa phương, tăng cường kiểm soát quyền lực và nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong thời gian tới. PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến bày tỏ tin tưởng rằng Hội thảo không chỉ góp phần tăng cường sự gắn kết giữa cơ sở đào tạo, nghiên cứu với các cơ quan thực tiễn mà còn bổ sung thêm những luận cứ khoa học và thực tiễn cho việc triển khai hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.